انجمن ژئومکانیک نفت ایران نشریه ژئومکانیک و ژئوانرژی 2538-4651 5 1 2022 03 21 Evaluation of absolute adsorption isotherm in shale gas reservoirs تعیین جذب مطلق همدما در مخازن شیل گازی 1 16 154951 10.22107/jpg.2022.336239.1162 FA حسن قاسم زاده گروه ژئوتکنیک، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران 0000-0001-6267-9619 سعید بابائی گروه ژئوتکنیک، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران 0000-0002-0456-1169 Journal Article 2022 04 05 Estimation of absolute adsorption in shale gas reservoirs is one of the key parameters. Experimental studies can only measure the excess adsorption isothermal directly. Also, in most experimental studies, excess adsorption up to a pressure of 15 MPa is measured. As a result, Langmuir and supercritical Dubinin–Radushkevich (SDR) adsorption models are used to convert the excess to absolute adsorption at measured pressures and above. Using hybrid grand canonical Monte Carlo/molecular dynamics (GCMC/MD) simulations, we simulate methane fluid in kerogen with 4 nm pore size at three temperatures of 303.15, 333.15, and 363.15 K up to a pressure of 50 MPa. Then the accuracy of adsorption models to estimate the absolute adsorption is investigated. The molecular simulation results show that the adsorbed density is a function of pressure and temperature and is always less than the liquid methane density. The Langmuir and SDR adsorption models show low accuracy of both models in estimating the absolute adsorption at all temperatures. Finally, using the adsorbed volume obtained from molecular simulation to estimate the absolute adsorption at all temperatures and pressures has an error of less than 10%, and the use of this method is recommended. تخمین مقدار جذب مطلق در مخازن شیل گازی یکی از کلیدی‌ترین پارامترها است. با توجه به محدودیت‌های موجود، مطالعات آزمایشگاهی قادر به محاسبه جذب مطلق به طور مستقیم نیست و تنها می‌تواند جذب اضافی همدما را مستقیماً اندازه‌گیری کند. همچنین در اکثر مطالعات آزمایشگاهی جذب اضافی همدما تا فشار 15 مگاپاسکال انجام می‌گیرد. در نتیجه برای تبدیل جذب اضافی به مطلق در فشارهای اندازه‌گیری شده و بیش‌تر از آن، از مدل‌های جذب موجود استفاده می‌شود. در این مطالعه با استفاده از شبیه‌سازی مولکولی به شبیه‌سازی سیال متان درون کروژن با سایز منفذ 4 نانومتر در سه دمای 303.15، 333.15 و 363.15 کلوین تا فشار 50 مگاپاسکال پرداخته و سپس دقت مدل‌های جذب موجود برای تخمین جذب مطلق همدما مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج شبیه‌سازی مولکولی نشان می‌دهد چگالی جذب شده تابعی از فشار و دما است و همواره این مقدار کمتر از چگالی متان مایع است. نتایج مدل جذب لانگمویر و فوق بحرانی دابینین-رادوشکویچ بیانگر دقت کم هر دو مدل در تخمین مقدار جذب مطلق در تمامی دماها است. در آخر، استفاده از حجم جذب‌شده به دست آمده از شبیه‌سازی مولکولی برای تخمین جذب مطلق در تمامی دماها و فشارها، دارای خطای کمتر از 10 درصد بوده و استفاده از این روش توصیه می‌شود. http://www.irpga-journal.ir/article_154951_1859be68decf6e5ec7f8037067dac2f1.pdf